Met de krapte op het energienet neemt de noodzaak naar energiebesparende maatregelen toe. Daarnaast is het ook vanuit duurzaamheidsoogpunt een belangrijke stap om efficiënt om te gaan met energie. Sterker nog, systemen om vooruitgang te boeken op het gebied van energie efficiëntie kunnen op hun beurt ook bijdragen aan het voldoen aan normeringen op het gebied van perslucht zoals vastgelegd in de ISO-normen. Waar komen deze twee samen, en hoe kan worden voldaan aan twee relevante ISO-normeringen (11011 en 50001) voor perslucht?
Kwaliteit van perslucht
Wanneer de kwaliteit van perslucht aan bod komt wordt al snel gedacht aan schone en niet schone lucht. Belangrijker is om te kijken naar welk niveau van zuiverheid benodigd is voor de toepassing. Sommige toepassingen moeten voldoen aan kwaliteitsnormen. De voedingsmiddelenindustrie is een voorbeeld waarbij onmiskenbare schone lucht de absolute prioriteit heeft. Het belangrijkste doel van andere toepassingen kan juist het waarborgen van de betrouwbaarheid en levensduur zijn van lucht aangedreven gereedschap, omdat lucht die de compressor verlaat deeltjes kan bevatten. Typische voorbeelden zijn stofdeeltjes van bijvoorbeeld omgevingslucht en vloeibaar water en waterdamp. Het kunnen meten van deze indicatoren van luchtkwaliteit kan met het oog op levensduur van grote waarde zijn, naast het waarborgen van luchtkwaliteit binnen in het proces zelf.
ISO-certificeringen uitgelegd
De ISO-normeringen met bijbehorende certificeringen zijn internationaal erkend. De ISO 50001 norm is gericht op energiemanagement. De ISO-norm 11011 stelt eisen aan het uitvoeren en rapporteren van de resultaten van de beoordeling van een persluchtsysteem. Met het persluchtsysteem wordt het gehele systeem bedoeld van energie-invoer tot het werk of toepassing dat als gevolg van deze invoer plaatsvindt. De perslucht systemen worden beschouwd als drie functionele subsytemen:
- Toevoer. Dit omvat de omzetting van primaire energiebronnen naar persluchtenergie. Compressoren die lucht comprimeren tot bruikbare energie zijn hiervan een voorbeeld.
- Transmissie. Dit omvat het verplaatsen van de perslucht van generatie naar toepassing, bijvoorbeeld de leidingen, filters en kleppen.
- Vraag. Dit omvat de persluchtverbruikers en productieve toepassingen. Vormen van persluchtverspilling worden hier ook in meegenomen. Pneumatische gereedschappen, machines en systemen zijn hier een voorbeeld van.
De ISO 11011 norm stelt eisen aan het analyseren van de gegevens uit de beoordeling en het rapporteren en documenteren van de bevindingen van de beoordeling. Maar, het meest relevante als we kijken naar energieverbruik is de eis die deze norm stelt aan het identificeren van een schatting van energiebesparing als gevolg van het beoordelingsproces. Met de bevindingen daaruit kan gestructureerd worden gewerkt aan het behalen van de ISO 50001 norm. De twee kunnen dan ook niet los worden gezien van elkaar, maar vullen elkaar aan. In de praktijk kan bijvoorbeeld een daling van de druk van 1 bar al resulteren in een energiebesparing van maar liefst 7%. Met een grote productie loopt deze energie en kostenbesparing zo al snel op. Ook versterkt het behalen van de ISO 50001 certificering de positie van het bedrijf op het gebied van verantwoord energiebeheer.
Hoe Atlas Copco hierbij kan helpen
Hoe meer data men voorhanden heeft, hoe gemakkelijker het wordt om een keuze te kunnen maken op het gebied van energiebesparingen en optimalisaties. Met Atlas Copco SMARTLINK is deze data al beschikbaar vanuit de compressor, maar met de introductie van SMART AIRnet is daar het totaalplaatje van de gehele productie bijgekomen. Wilt u de ISO 11011 certificering behalen? Dan kunnen wij helpen door de audit uit te voeren die hiervoor nodig is. Voor het uitvoeren van de audit gebruiken we onze AIRScan. De AIRScan is een uitgebreide audit van uw gehele persluchtinstallatie. Wanneer de certificering is behaald, kunt u blijvend inzicht houden met behulp van SMARTLINK en SMART AIRnet.
De draadloze sensoren van SMART AIRnet geven inzicht in 5 relevante indicatoren. Via een gateway kan in het SMARTLINK portal data worden verrijkt met informatie van druksensoren, temperatuur, kwaliteit, flow, dauwpunt en elektrisch vermogen, vanuit de gehele productie. Omdat de sensoren op meerdere plaatsen kunnen worden gebruikt is het ook mogelijk om verschillende metingen te doen op focusgebieden in de productie.
Schematisch voorbeeld van een SMART AIRnet opstelling
SMART AIRnet kan daarmee een significante bijdrage leveren aan verduurzamingsdoelen, zonder dat er kabels of andere installaties moeten worden aangelegd. De data die beschikbaar komt is ook nuttig voor het voldoen aan de energiebesparingsplicht, informatieplicht en onderzoeksplicht die in Nederland geldt. Bekijk bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) welke plichten van toepassing zijn.
Volg deze stappen op weg naar de ISO 50001-certificering
1- De AIRScan energie-audit
De energie-audit meet alle relevante parameters om een beeld te krijgen van de status van uw systeem. De tools worden tijdens bedrijf geïnstalleerd, zodat u de productie niet hoeft te stoppen. Onze eigen analysesoftware simuleert verschillende configuraties van uw persluchtsysteem.
2- Verzamel data over het energieverbruik voor de certificeringsinstantie
De sensoren moeten minimaal 6 maanden meten. De data die wordt verzameld is nodig om te overleggen aan een certificeringsinstantie dat ISO 50001-certificaten verstrekt. De nulmeting vormt het beginpunt voor een strategisch verbeterplan en de certificering. Met het uitvoeren van deze meting worden energieprestaties onderzocht.
3- Optimaliseren energieverbruik en ISO 11011 certificering behalen
Blijkt uit de AIRScan dat er al aan de normen wordt voldaan? Dan kan het certificeringstraject worden gestart. Zijn er nog verbeterpunten nodig, dan is dit het moment om deze door te gaan voeren. Uiteraard denken we graag mee hoe u dit kunt bereiken.